Proste to RODO w medycynie w oświacie w firmie

Wdrożenie RODO w firmie / w szkole / w podmiocie medycznym

Wdrożenie RODO w firmie / w oświacie / w medycynie

Dokumentacja RODO dla firmy, dla podmiotów medycznych, przychodni, szpitali, lekarzy, dla placówek oświatowych. Usługa zewnętrznego Inspektora Ochrony Danych w firmach, w podmiotach medycznych, w szkołach. Szkolenia z zakresu ochrony danych oraz cyberbezpieczeństwa. Audyt Bezpieczeństwa Informacji KRI. Dofinansowania dla samorządów, dla podmiotów medycznych na cyberbezpieczeństwo.

Atak hakerski na konta lekarzy gabinet.gov.pl

Atak hakerski na konta lekarzy gabinet.gov.pl

Atak hakerski na konta lekarzy gabinet.gov.p

Atak hakerski na konta lekarzy gabinet.gov.pl – Jak informuje Centralne Biuro Zwalczania Cyberprzestępczości w komunikacie z dnia 19 stycznia 2026r., cyberprzestępcy uzyskali dostęp do kont lekarzy i wystawiali podrobione recepty. Szanse na tego rodzaju atak istotnie zmniejszają się w sytuacji, kiedy personel posiada zastrzeżone numery PESEL.

Zaatakowano konta lekarzy na gabinet.gov.pl

Przestępcy uzyskiwali dostępu do kont lekarzy na portalu gabinet.gov.pl, w celu wystawiania za ich pomocą podrobionych recept elektronicznych na leki receptowe zawierające w swoim składzie środki odurzające i substancje psychotropowe. Pozyskane dane lekarzy służyły także do zakładania fikcyjnych rachunków bankowych oraz usiłowania wyłudzenia kredytu, ukrywania środków płatniczych pochodzących z korzyści związanych z popełnieniem czynu zabronionego, dokonania ich transferu, w celu udaremnienia lub znacznego utrudnienia stwierdzenia ich przestępnego pochodzenia lub miejsca umieszczenia, ich wykrycia, zajęcia albo orzeczenia przepadku. Jak wynika z treści komunikatu działalność grupy obejmuje okres od 21 września 2024 r. do 5 czerwca 2025 r. Wśród oskarżonych znajdują się osoby realizujące sfałszowane recepty na leki narkotyczne.

Zaatakowano konta lekarzy na gabinet.gov.pl

Jak czytam w komunikacie,

cyt.: „(…) Mechanizm działania grupy polegał na zakładaniu rachunków bankowych na dane lekarzy, których dane pozyskano w wyniku wcześniejszych wycieków a kolejno generowaniu przy użyciu usług bankowości elektronicznej certyfikatów umożlwiających logowanie do portalu gabinet.gov.pl i generowanie podrobionych recept. Recepty były wystawiane wyłącznie w trybie pro familia (tryb przeznaczony dla członków najbliżej rodziny) na osoby z nadanym nr PESEL, które jak ustalono nie były tego świadome. Recepty obejmowały produkty zawierające w swoim składzie substancje czynne wskazane w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 17 sierpnia 2018r. w sprawie wykazu substancji psychotropowych, środków odurzających oraz nowych substancji psychoaktywnych (Dz.U. z 2022 poz. 1665), tj.  Xanax (substancja czynna Alprazolamum znajdująca się w wykazie P środków psychotropowych – grupa IV-P), Oxycontin i Oxydolor (substancja czynna Oxycodonum znajdująca się w wykazie N środków odurzających – grupa I-N) oraz Nasen (substancja czynna Zolpidem znajdująca się w wykazie P środków psychotropowych – grupa IV-P). Sfałszowane recepty były następnie sprzedawane na komunikatorach internetowych oraz realizowane na terenie aptek w całym kraju. W ten sposób do obiegu trafiło kilkaset opakowań leków o działaniu odurzającym, które były również dystrybuowane do innych krajów Unii Europejskiej.  (…)”.

Oskarżonym za popełnione przestępstwa grozi kara od 3 do 15 lat pozbawienia wolności.

Materiały źródłowe

Udostępnianie dokumentacji w pytaniach i odpowiedziach

Praktyka dnia codziennego stałą się asumptem dla niniejszego opracowania. Tworząc niniejszy artykuł bazowałem tylko i wyłącznie na praktycznych aspektach zagadnienia, opierałem się na praktycznych problemach, z jakimi borykają się podmioty udzielające świadczeń zdrowotnych w kontekście obowiązku prowadzenia wykazu udostępnionej dokumentacji medycznej.

Wykaz udostępnionej dokumentacji medycznej

Ewidencja udostępnionej dokumentacji medycznej

Wykaz udostępnionej dokumentacji medycznej

Praktyka dnia codziennego stałą się asumptem dla niniejszego opracowania. Tworząc niniejszy artykuł bazowałem tylko i wyłącznie na praktycznych aspektach zagadnienia, opierałem się na praktycznych problemach, z jakimi borykają się podmioty udzielające świadczeń zdrowotnych w kontekście obowiązku prowadzenia wykazu udostępnionej dokumentacji medycznej.

Brak świadomości obowiązku prowadzenia wykazu.

Uważam, że jest to podstawowy problem, z jakim mierzą się podmioty medyczne. Wciąż, brak jest świadomości tego, iż nie przywilejem, a obowiązkiem tych podmiotów, jest prowadzenie wykazu udostępnianej dokumentacji medycznej, prowadzenie w sposób, taki o jakim mówią przepisy prawa. Argumentacją, jaką posługują się podmioty nie realizujące ww. obowiązku najczęściej sprowadza się do stwierdzenia tego, iż nie dysponują zasobami osobowymi do realizacji tego celu, jest zbyt duża ilość dokumentacji, jaka jest udostępniana, jest zbyt duża liczba miejsc, w których dochodzi do udostępniania dokumentacji medycznej, brak jest rozwiązań technologicznych pozwalających na realizację ww. procesu. Żaden jednak z ww. argumentów nie uzasadnia braku realizacji obowiązku prawnego, jaki skonkretyzowany został w przepisie art. 27 ust. 4 UoPPiRP Zgodnie z brzemieniem tego przepisu, podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych prowadzi wykaz zawierający następujące informacje dotyczące udostępnianej dokumentacji medycznej:

  • imię (imiona) i nazwisko pacjenta, którego dotyczy dokumentacja medyczna;
  • sposób udostępnienia dokumentacji medycznej;
  • zakres udostępnionej dokumentacji medycznej;
  • imię (imiona) i nazwisko osoby innej niż pacjent, której została
  • udostępniona dokumentacja medyczna, a w przypadkach, o których mowa w art. 26 ust. 3 i 4 UoPPiRP, także nazwę uprawnionego organu lub podmiotu;
  • imię (imiona) i nazwisko oraz podpis osoby, która udostępniła dokumentację medyczną;
  • datę udostępnienia dokumentacji medycznej.

Nieprecyzyjne określanie zakresu udostępnionej dokumentacji medycznej

Najczęściej błąd ten sprowadza się do odnotowania w ewidencji jedynie ogólnikowych sformułowań takich jak np.: „wyniki badań”, „dokumentacja medyczna”, „dokumentacja pacjenta”. Tymczasem obowiązkiem podmiotu udzielające świadczeń zdrowotnych jest odnotowanie tego, w jakim zakresie udostępniona została dokumentacja medyczna, a zakresem będą rodzajowo wskazane dokumenty zgromadzone w ramach dokumentacji medycznej, ale będą też dokumenty tworzące dokumentację medyczną powstałą w określonym czasie, lub utworzone przez wskazane np. poradnie, oddziały podmiotu udostępniającego. Precyzyjne określenie zakresu wymaga skrupulatności, ale jednocześnie daje możliwość weryfikowania, czy już poprzednio w danym zakresie dokumentacja była udostępniania nieodpłatnie – co z kolei otwierać będzie droga do naliczenia opłaty w przypadku ponownego udostępniania dokumentacji w tym samym zakresie.

Odnotowywanie udostępnienia tylko papierowych kopii dokumentacji medycznej

Błędem powtarzającym się w praktyce jest odnotowywanie w ewidencji tylko i wyłącznie faktu udostępnienia papierowych kopii dokumentacji medycznej, z pominięciem innych form udostępnienia jakie zostały zrealizowane. Najczęściej pomija się odnotowywanie faktu udostępnienia dokumentacji do wglądu, albo wydawania wyników badań. Tymczasem zgodnie z art. 27 ust. 1 UoPPiRP dokumentacja medyczna jest udostępniana:

  • do wglądu, w tym także do baz danych w zakresie ochrony zdrowia, w miejscu udzielania świadczeń zdrowotnych, z wyłączeniem medycznych czynności ratunkowych, albo w siedzibie podmiotu udzielającego świadczeń zdrowotnych, z zapewnieniem pacjentowi lub innym uprawnionym organom lub podmiotom możliwości sporządzenia notatek lub zdjęć;
  • przez sporządzenie jej wyciągu, odpisu, kopii lub wydruku;
  • przez wydanie oryginału za potwierdzeniem odbioru i z zastrzeżeniem zwrotu po wykorzystaniu, na żądanie organów władzy publicznej albo sądów powszechnych, a także w przypadku gdy zwłoka w wydaniu dokumentacji mogłaby spowodować zagrożenie życia lub zdrowia pacjenta;
  • za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej;
  • na informatycznym nośniku danych.

Warunkowanie udostępnienia dokumentacji medycznej złożeniem podpisu przez osobę odbierającą

Przepis wprost wskazuje, iż w wykazie zamieszcza się wpis wskazujący na imię (imiona) i nazwisko osoby innej niż pacjent, której została udostępniona dokumentacja medyczna, a w przypadkach, udostępnienia uprawnionemu organowi lub podmiotowi zamieszcza się informacje w postaci ich nazwy. Co oznacza, iż nie tylko nie ma obowiązku prawnego, aby odnotowywać wykazie fakt, udostępnienia dokumentacji medycznej pacjenta, jemu samemu, co dla wielu może być teraz zaskoczeniem, ale przede wszystkim nie znajduje oparcia w prawie warunkowanie udostępnienia dokumentacji medycznej pacjenta tym, aby osoba uprawniona do jej odebrania składała podpis potwierdzający fakt jej odebrania.

Nie jest błędem, jeśli w wykazie umieszczone zostaną informacje nt. udostępnień realizowanych bezpośrednio na wniosek pacjenta i to jego imię (imiona) i nazwisko zostanie ujęte w wykazie pomimo iż przepis tego nie przewiduje, co zresztą rekomenduję ze względów praktycznych, jakimi są np. dokonanie oceny tego, czy w danym zakresie dokumentacja jest udostępniana po raz pierwszy, bądź w ogóle w celu ewentualnego zaewidencjonowania faktu udostępnienia, ale błędem i praktyką niezgodną z prawem jest warunkowanie udostępnienia dokumentacji złożeniem podpisu potwierdzającego jej odbiór przez osobę uprawnioną. Podmioty stosujące taką nieprawidłową praktykę, tłumaczą usilnie, iż taki podpis osoby, która odebrała dokumentację medyczną jest dowodem tego, iż obowiązek jej udostępnienia został zrealizowany. Nie zmienia to faktu, iż uzależnienie udostępnienia dokumentacji medycznej od złożenia takiego podpisu jest niezgodne z prawem. Jeśli nawet podmiot nie warunkuje udostępnienia dokumentacji medycznej złożeniem podpisu przez uprawnionego do jej odbioru, to pamiętać musi o takim zorganizowaniu procesu składania podpisu w wykazie, aby podpisujący uprawniony nie miał wglądu do innych pozycji ewidencji, innych pozycji potwierdzających fakt udostępnienia dokumentacji medycznej innych pacjentów.

Brak podpisu osoby, która udostępniła dokumentację medyczną.

W wykazie zamieszcza się wpis wskazujący na imię (imiona) i nazwisko oraz podpis osoby, która udostępniła dokumentację medyczną. Nie tylko imię (imiona) i nazwisko osoby, która udostępniła dokumentację medyczna, ale także wykaz musi zawierać podpis tej osoby.  Podpis osoby, która udostępniła dokumentację medyczną, istotny jest z punktu widzenia dowodowego w przypadku konieczności rozstrzygnięcia ewentualnych kwestii spornych. Podpis może mieć charakter podpisu własnoręcznego złożonego w wykazie prowadzonym w postaci papierowej. Podpis jednak może mieć także postać podpisu składanego w postaci cyfrowej w przypadku prowadzenia wykazu w takiej właśnie formie. Złożenie podpisu, podpisanie wykazu, samo w sobie jest czynnością, którą należy odróżnić od czynności sprowadzającej się do wypełnienia wykazu określonymi w przepisie kategoriami danych. W mojej ocenie wymuszać to będzie takie skonstruowanie procedury składania podpisu w postaci cyfrowej, aby oprócz uzupełnienia wykazu o imię (imiona) i nazwisko udostępniającego dokumentację medyczną, dochodziło do zweryfikowania, uwierzytelnienia podpisu przy wykorzystaniu wewnętrznych mechanizmów systemu teleinformatycznego podmiotu.

Udostępnianie wyników badań przez WWW

Samo w sobie stworzenie mechanizmu służącego udostępnianiu dokumentacji medycznej, jaką są wyniki badań, za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, z wykorzystaniem strony internetowej www, jest rozwiązaniem wielce praktycznym, często pożądanym przez samych pacjentów, jednak wymaga od podmiotu udzielającego świadczeń zdrowotnych, zaprojektowania z poszanowaniem przepisów stanowiących o obowiązku prowadzenia ewidencji udostępnionej dokumentacji medycznej, z uwzględnieniem wszystkich jej elementów. W szczególności proces musi być tak zaprojektowany, aby wiadomym było komu dokumentacja medyczna jest udostępniania tj. czy pacjentowi, czy innym osobom bądź organom lub podmiotom. Należy zachować daleko idącą ostrożność na tym etapie projektowania procedury technicznej, albowiem wydany pacjentowi np.: indywidualnego numeru PIN oraz przekazana mu informacji o tym, iż hasłem zabezpieczającym dostępowym, wpisanie którego warunkuje dostęp do dokumentacji medycznej, będzie jego numer PESEL, może okazać się niewystarczające dla uznania, iż udostępnienie realizowane jest na rzecz pacjenta, a jako takie nie podlega obowiązkowi wprowadzenia do ewidencji udostępnionej dokumentacji medycznej.  

Udostępnianie dokumentacji w pytaniach i odpowiedziach

Praktyka dnia codziennego stałą się asumptem dla niniejszego opracowania. Tworząc niniejszy artykuł bazowałem tylko i wyłącznie na praktycznych aspektach zagadnienia, opierałem się na praktycznych problemach, z jakimi borykają się podmioty udzielające świadczeń zdrowotnych w kontekście obowiązku prowadzenia wykazu udostępnionej dokumentacji medycznej.

Autor: Dominik Spałek

Rekomendowane środki organizacyjne i techniczne

Rekomendowane środki organizacyjne i techniczne

Rekomendowane środki organizacyjne i techniczne

Rekomendowane środki organizacyjne i techniczneto nic innego, jak opis proponowanych rozwiązań, jakie autor rekomenduje do wdrożenia, opisują cele, jakie realizowane po ich wdrożeniu, ale także wskazując na ryzyka, jakie wiążą się z ich nie stosowaniem. 

Dowiedz się więcej

Rezygnacja z formy pisemnej w Kodeksie pracy

Zmiany w Kodeksie pracy 2026

Rezygnacja z formy pisemnej w Kodeksie pracy

Rezygnacja z formy pisemnej w Kodeksie pracy – dnia 27 stycznia 2026r., wchodzą w życie przepisy Ustawy z dnia 4 grudnia 2025 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych [Dz.U.2026.25], które wprowadzają istotne zmiany w zakresie stosowania przepisów prawa pracy, zarówno przez pracodawców, ale także i przez pracowników i związki zawodowe.

Dowiedz się więcej

Dokumentacja RODO do KSeF

Dokumentacja RODO do KSeF

Dokumentacja RODO do KSeF

Dokumentacja RODO do KSeFKrajowy System e-Faktur (KSeF) to system służący do wystawiania, przesyłania, odbierania i przechowywania faktur ustrukturyzowanych. Od 1 lutego 2026 r. KSeF obejmuje etapami wszystkich przedsiębiorców oraz wystawiających faktury w Polsce. Wdrożenie KSeF służy cyfryzacji procesów fakturowania oraz księgowania faktur. Pozwala także unikać błędów przy ich wystawianiu

Dowiedz się więcej

Wesołych Świąt oraz Szczęśliwego Nowego Roku

Zdrowych i Wesołych Świąt oraz Szczęśliwego Nowego Roku

Wesołych Świąt oraz Szczęśliwego Nowego Roku

Zdrowych, spokojnych, rodzinnych Świąt Bożego Narodzenia oraz Szczęśliwego Nowego Roku, życzę wszystkim naszym Czytelnikom w imieniu własnym oraz w imieniu pozostałych członków zespołu Proste to RODO. Niech ten nadchodzący Nowy 2026 Rok będzie, okresem spełnionych marzeń, realizacji planów, udanych wdrożeń oraz korzystnych rozstrzygnięć. 

Dowiedz się więcej

Jak sobie radzić z definicją naruszenia ochrony danych osobowych

Jak sobie radzić z definicją naruszenia ochrony danych osobowych

Jak sobie radzić z definicją naruszenia ochrony danych osobowych

Jak sobie radzić z definicją naruszenia ochrony danych osobowych. W lutym 2025 Urząd Ochrony Danych Osobowych opublikował zaktualizowany „Poradnik na gruncie RODO. Obowiązki administratorów związane z naruszeniami ochrony danych osobowych”. W publikacji tej Urząd sformułował własną definicję „naruszenia ochrony danych” odbiegającą od definicji zawartej w RODO.

Należy pamiętać, że naruszeniem ochrony danych osobowych, zgodnie z RODO, jest tylko to, co opisano w przepisie.

Dowiedz się więcej

Ustawa z o układach zbiorowych pracy i porozumieniach zbiorowych

Ustawa z dnia 5 listopada 2025 r. o układach zbiorowych pracy i porozumieniach zbiorowych

Ustawa z o układach zbiorowych pracy i porozumieniach zbiorowych

Ustawa z o układach zbiorowych pracy i porozumieniach zbiorowych – lektura przywołanej ustawy z dnia 5 listopada 2025 r. o układach zbiorowych pracy i porozumieniach zbiorowych, która wejdzie w życie 13 grudnia 2025r., prowadzi mnie to kilku spostrzeżeń, jakimi chciałbym się podzielić. 

Dowiedz się więcej

Projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z poprawą bezpieczeństwa ruchu drogowego

Czy samo przekroczenie dopuszczalnej prędkości "wystarcza" aby sprawca podlegał karze pozbawienia wolności?

Lista oczekujących Pacjentów a rozwiązanie umowy z NFZ

Projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z poprawą bezpieczeństwa ruchu drogowego – z treści uzasadnienia do projektowanych przepisów wynika, iż  podstawowym jego celem jest stworzenie takiego systemu przepisów prawa, który będzie ukierunkowany na skuteczne przeciwdziałanie negatywnym zjawiskom godzącym nie tylko w bezpieczeństwo ruchu, ale również w bezpieczeństwo powszechne. 

Dowiedz się więcej

Lista oczekujących Pacjentów a rozwiązanie umowy z NFZ

Lista oczekujących Pacjentów a rozwiązanie umowy z NFZ - jakie obowiązki ma świadczeniodawca względem Pacjenta z listy oczekujących.

Lista oczekujących Pacjentów a rozwiązanie umowy z NFZ

Lista oczekujących Pacjentów a rozwiązanie umowy z NFZ​. Zwrócił się do nas Pacjent podmiotu wykonującego działalność leczniczą, który zaprzestał wykonywania świadczeń opieki zdrowotnej, w ramach umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia, w związku z jej zakończeniem, co powinien zrobić w takiej sytuacji. 

Dowiedz się więcej